×
„მუდმივი გამოცდები მაქვს საკუთარ თავთან“

ნინო სურგულაძე

ოპერის მომღერალი


10073

ინტერვიუს შესახებ

ინტერვიუმ, რომელსაც ამ კვირაში გთავაზობთ, ყველა სტერეოტიპი დამინგრია, რაც კი ჩვენს სტუმართან დაკავშირებით მქონდა.

პირველი სტერეოტიპი ის იყო, რომ ნინო სურგულაძე გაზრდილი „მეტიჩარაა“ და ვინც ადამიანებს შორის სიღრმისეულ ურთიერთობებს ანიჭებს უპირატესობას, ის ნინოსთვის დიდად საინტერესო, ალბათ, ვერ გახდება. ამიტომ, ვფიქრობდი, რომ საქმიანად გადავიკვეთებოდით და დავიშლებოდით.  

მეორე სტერეოტიპი იყო ის, რომ ნინო სურგულაძეს უყვარს დიდი მიღებები, ენერგიული საჯარო სივრცეები და მისი დროის გარკვეული ნაწილი სწორედ მნიშვნელოვან ღონისძიებებზე გაბრწყინებას მიაქვს - როგორც დიდ პროფესიონალს და საზოგადოებრივად აქტიურ ადამიანს შეეფერება.

მესამე სტერეოტიპი ეხებოდა ნინოს პრეტენზიულ, მძიმე ხასიათს. აქა-იქ მქონდა ყური მოკრული, რომ მასთან თანამშრომლობა ადვილი არ არის. ეს ყველაზე ნაკლებად მაფიქრებდა იმიტომ, რომ თუ ადამიანი თანამშრომლობს და რაღაცის გაუმჯობესებას გთხოვს, ეს მხოლოდ დადებითად მეტყველებს მასზე.

ინტერვიუსთვის მზადება რომ დავიწყე, პირველი სტერეოტიპი მაშინ დამენგრა. დავინახე ძალიან სერიოზული, ღრმა ადამიანი, რომელთან საქმიანი ურთიერთობა უეჭველად საინტერესო უნდა გამოსულიყო.  

დანარჩენი სტერეოტიპები დაინგრა ინტერვიუს დროს და შემდგომი თანამშრომლობის პერიოდშიც.

დღეს ჩემთვის ნინო სურგულაძე არის ერთ-ერთი ყველაზე საინტერესო სტუმარი, ღრმა, თბილი ადამიანი, რომლის მიმართ სიყვარული გულის კუნჭულში იბუდებს და რომლის „შინაურობა“  დიდი საჩუქარია ყველასთვის.

წაიკითხეთ სტერეოტიპების მნგრეველი, ერთ-ერთი ყველაზე „მსუყე“ ინტერვიუ და გაიცანით ნინო სურგულაძე - ადამიანი.

ია ანთაძე

-    ქალბატონო ნინო, თუ გაქვთ ცხოვრებისეული კრედო, რომელიც ერთი წინადადებით შეიძლება გამოიხატოს? 

-    ცოტა რთულია, ერთ წინადადებაში ჩაეტიო. ძალიან ნაჩქარევიც იქნება, მაგრამ სიმართლეს ასახავს: „მუდამ წინ, სიკეთით, პოზიტიური განწყობით და შრომით“. 

-    თქვენ მიერ ნათქვამი ერთი ფრაზა მინდა, წაგიკითხოთ: „მგონია, რაც უფრო ხმადაბალი ხარ, მით მეტი ადამიანი ცდილობს, მოგისმინოს“. ასახავს თუ არა ეს ფრაზა თქვენს დღევანდელ განწყობას გარემოს და ცხოვრების მიმართ?
 

 

მაყურებლის მთელი ყურადღება უნდა მიიტაცო.

-    დიახ, ალბათ. შეიძლება, გესვას წითელი პომადა, გამორჩეულად გეცვას, მაგრამ ცხოვრების წესით მშვიდი და არახმამაღალი იყო. თუმცა, როცა საქმე სცენას ეხება, იქ, პირიქით, ყველას და ყველაფერს უნდა იზიდავდე. მაყურებლის მთელი ყურადღება უნდა მიიტაცო, მთლიანად შენ უნდა დაიპყრო სცენის სივრცე და დარბაზი. ცხოვრებაში კი ცდილობ, იმ ადამიანებთან ერთად იყო, რომლებიც გიყვარს, გაინტერესებს, რომლებსაც პატივს სცემ. ცდილობ, იყო იქ, საიდანაც დადებით ენერგიას იღებ. ხალხმრავლობას და ხალხმრავალ ადგილებს ვერიდები. ვიღლები და, თითქოს, ენერგიას ვკარგავ. რა თქმა უნდა, მყავს მეგობრები და ვცდილობ, იმ ვიწრო წრეში ვიტრიალო, სადაც ჩემი აურა არ ირღვევა. 

-    თქვენი კიდევ ერთი ციტატა მინდა, შეგახსენოთ. ჩემთვის ოდნავ ბუნდოვანია, რას გულისხმობთ: „ჩემი ცხოვრება დაფუძნებულია პატივისცემაზე.“ კარგი აღზრდა გაქვთ და ამის გამო ადამიანებს პატივისცემით ექცევით, თუ მუდმივად ისეთ ადამიანებს შორის ხართ, რომლებიც პატივისცემას იმსახურებენ?

-    როდესაც ვთქვი, რომ ჩემი ცხოვრება დაფუძნებულია პატივისცემაზე, იმას ვგულისხმობდი, რომ, პირველ რიგში, საკუთარ ოჯახში ვხედავდი დიდ პატივისცემას უფროსების მიმართ, გარკვეული საქციელების მიმართ,  ცხოვრების გარკვეული წესის მიმართ. როცა გავიზარდე, ჩემთვის ადამიანებთან ურთიერთობის საფუძველი პატივისცემა გახდა - არ აქვს მნიშვნელობა, ეს ოჯახის წევრი იქნება, კოლეგა, თუ ვინმესთან ერთწუთიანი ურთიერთობა. 

-    თქვენგან გამომდინარეობს? თქვენ ექცევით პატივისცემით? თუ მიგაჩნიათ, რომ ის ადამიანები იმსახურებენ? 

-    მე ვცემ პატივს ადამიანებს. ვფიქრობ, რომ ეს ძალიან მნიშვნელოვანია. ცხოვრებამ მასწავლა და მაჩვენა, რამდენად ძვირფასია ადამიანისთვის პატივისცემა. ხშირად მომიყოლია იაპონიის მაგალითი. იქ მართლა ყველაფერი ადამიანებს შორის პატივისცემაზეა დაფუძნებული და ამას ხაზგასმით გაგრძნობინებენ. იმდენად, რომ ხანდახან უხერხულ მდგომარეობაში ვარდები. ზრდილობასა და პატივისცემას შორის არის რაღაც, რასაც ვერ ახსნი, უბრალოდ, ისინი ასეთები იბადებიან. 
 

 

ხალხმრავალ ადგილებს ვერიდები.

-    ზოგადად, ნებისმიერ სფეროში შრომის გარეშე წარმატება თითქმის შეუძლებლია. მაგრამ შრომას მოაქვს სხვადასხვა შედეგი. და მხოლოდ ერთ-ერთი შედეგი შეიძლება იყოს პოპულარობა. ეს თქვენი ბედისწერა იყო, თქვენი მისწრაფება თუ შემთხვევითობა, რომ ადრეული ბავშვობიდან თქვენს შრომას ყოველთვის მოჰქონდა პოპულარობა?

-    ბავშვობიდან ინიციატივიანი ვიყავი. არ ჰქონდა მნიშვნელობა, რა ხდებოდა, ყოველთვის ვცდილობდი, ჩართული ვყოფილიყავი. ბევრ რამეს განსაზღვრავს, რამდენად აქტიურია ადამიანი, რამდენად ინტერესიანი და მიზანსწრაფულია. ამ ინტერესის გამო მოვხვდი 7-8 წლის ბავშვი ვირსალაძის სახელობის ხელოვნების სკოლაში და მაშინ აბსოლუტურად არ ვფიქრობდი, რომ ეს პოპულარობასთან იქნებოდა დაკავშირებული. უბრალოდ, მაინტერესებდა. იგივე მოხდა, როცა პირველ ექსპერიმენტულ სკოლაში მოვიდნენ ადამიანები, რომლებიც ფილმისთვის მთავარ გმირს ეძებდნენ. არც ვიცოდი, რას ეძებდნენ. მაგრამ მახსოვს, რომ მერხიდან ვდგებოდი, ვერ ვისვენებდი ერთ ადგილზე. რეჟისორის ასისტენტებმა შენიშნეს ბავშვი, რომელიც ვერ ისვენებს, რომელიც ძალიან მონდომებულია და დამიძახეს. მუდმივი გამოცდები მაქვს საკუთარ თავთან. თითქოს, ჩემში არსებობს მეორე ადამიანი, რომელიც მცდის: აბა, ახლა როგორ იქნება? შეძლებ? ვერ შეძლებ?  არის ასეთი მომენტი: როდესაც მატარებელი მოდის, უნდა ეცადო, რომ შეახტე მას, იმიტომ, რომ შეიძლება, ძალიან ბევრჯერ არ ჩამოიაროს. ოღონდ, ეს განცდა ბავშვობიდან ინსტინქტის დონეზე მქონდა. ბავშვობის ასაკში შენს თავს არ იცნობ. გზადაგზა რაღაც მოვლენები ხდება, რაც საკუთარ თავს გაცნობს: ნელ-ნელა იგებ, რა შეგიძლია, რა არ შეგიძლია. ბავშვისთვის რთულია, აღიქვას, რა შედეგი მოჰყვება ამა თუ იმ მოვლენას. შედეგი უფრო გვიან დგება. ჩემთვის შედეგი დადგა, თუნდაც, მაშინ, როდესაც ფილმი „მეტიჩარა“ გამოვიდა. დიდი გამოხმაურება ჰქონდა და ამან ჩემზეც ძალიან იმოქმედა, რა თქმა უნდა.  

-    როგორ მოხდა, რომ ასეთმა ადრეულმა პოპულარობამ არ შთანთქა შრომის სურვილი და თავიდანვე არ მოკლა შემდგომი წარმატებების შანსი? იდექით თუ არა ამ საფრთხის წინაშე?

-    როგორ არა, იყო ასეთი საფრთხე.

-    როგორ დაძლიეთ? 

-    რა თქმა უნდა, როცა ყველა მხრიდან გაქებენ და გამორჩეულობას გრძნობ, განსაკუთრებით, ბავშვობის ასაკში, იჯერებ, რომ განსხვავებული ხარ. ბევრი მაგალითია, როცა ზრდასრული ადამიანიც კი ხიბლის მიმართ სუსტი აღმოჩნდება ხოლმე. პოპულარობა ჩემს შრომისუნარიანობას ნაკლებად შეეხო, მაგრამ პიროვნულად იმოქმედა.
 

 

ვცდილობ, იმ ვიწრო წრეში ვიტრიალო, სადაც ჩემი აურა არ ირღვევა.

-    უარყოფითად? 

-    ალბათ, უარყოფითად იმიტომ, რომ ვგრძნობდი, ზოგიერთი რამ არ მომწონდა. 

-    რა, მაგალითად?

-    ის, რომ ცოტათი თავი მომწონდა, თავს ვიწონებდი. 

-    8-9 წლის როცა იყავით? 

-    უფრო 12-13 წლის ასაკში. გარდატეხის პერიოდიც დაემთხვა და უფრო ქვეცნობიერად ვგრძნობდი, რომ ჩემზე მოქმედებდა, რაც ირგვლივ ხდებოდა. შემდგომ, როდესაც ესტრადას გავყევი, ზედაპირულობის შეგრძნება გამიჩნდა. მეტი მინდოდა და ვერ ვიხარჯებოდი. თითქოს, ჩემს თავს ვპარავდი რაღაცას, რაც აუცილებლად უნდა გამეკეთებინა. მაგრამ ვერ ვხვდებოდი, რა და როგორ. 

-    თვითონ დაძლიეთ ეს უარყოფითი შეგრძნებები? თუ ვინმე დაგეხმარათ? 

-    მოვლენები გეხმარება, ბევრი ტკივილი მოდის... შეცდომებზეც სწავლობ. როცა კლასიკაში დავიწყე მუშაობა, ამან ძალიან შემცვალა. ჩემი მშობლები არასოდეს ყოფილან ტრადიციული მშობლები, რომლებიც რაღაცას გაძალებენ. ყოველთვის მცირე ბიძგს ვგრძნობდი მათი მხრიდან, მაგრამ ამ უხილავი ბიძგის წყალობით, ყოველთვის სწორი მიმართულებით მივდიოდი. 

-    პოპულარობის გამო რომ შემდგომი შანსები არ დაგეკარგათ, „თავში რომ არ აგვარდნოდათ“ პატარა ბავშვს, ამაში ვინ დაგეხმარათ? 
 

 

თითქოს, ჩემში არსებობს მეორე ადამიანი, რომელიც მცდის.

-    სახლში მქონდა იმის ბრწყინვალე მაგალითი, რომ ეს არ უნდა მომხდარიყო. მამა ძალიან დიდი მეცნიერი იყო და მსგავსი არაფერი მიგრძვნია მისგან. ოჯახში - არა, მაგრამ გარშემო ვხედავდი, რომ ვიღაცა რაღაცას მიაღწევდა და რატომღაც სხვა ადამიანად გადაიქცეოდა. ეს არ მომწონდა, ჩემში პროტესტს აჩენდა. მაგრამ ხშირად ხომ გარედან ვერ ვხედავთ ჩვენს თავს? რაც ცხოვრებამ მასწავლა წლების მანძილზე, ის არის, რომ აუცილებლად უნდა აკონტროლო საკუთარი თავი. ხიბლში ჩავარდნა ძალიან დიდი საშიშროებაა. 

-    რამდენი წლის იყავით, როცა ამაზე ფიქრობდით? 

-    16-17 წლის ვიყავი, როცა ძალიან ბევრი რამის გადაფასება მომიხდა. გზაჯვარედინზე ვიდექი და სერიოზული არჩევანი უნდა გამეკეთებინა. ბატონი გიგა ლორთქიფანიძე მეუბნებოდა, თეატრალურ ინსტიტუტში ჩააბარეო; ბატონი როინ მეტრეველი მეუბნებოდა, უნივერსიტეტში ჩააბარეო, რადგან კოლეჯი დავამთავრე მაგ დროს, ჟურნალისტიკის მიმართულებით. იმდენი ენერგია მქონდა, რომ ჩემი მშობლები ამაში მეხმარებოდნენ - მაქსიმალურად მაკავებდნენ. აქაც ვიყავი, იქაც... ენებზეც დავდიოდი, მსახიობობაზეც ვფიქრობდი. ამავე დროს, ყველასგან განსხვავებული ვიყავი. აუტიზმს ვერ დავარქმევ, მაგრამ თანატოლებთან მეგობრობაზე მეტად, უფროს ადამიანებთან მეგობრობა მომწონდა. 

-    ამავე დროს, აქტიური ბავშვი იყავით. 

-    დიახ, სუპერაქტიური. ჩემი ძმა ძალიან მშვიდი, ძალიან დინჯი იყო. ის უაღრესად განათლებულია. არაჩვეულებრივი ექიმი გახდა. ორი აბსოლუტურად განსხვავებული ადამიანი ვართ. თუმცა, ისიც სრულიად არაორდინარული პიროვნებაა. სახლში არ იყო ფულის და კეთილდღეობის ფეტიში. ძირითადად, აქცენტი კეთდებოდა იმაზე, რომ უნდა გესწავლა, რომ პატივი უნდა გეცა ადამიანებისთვის. ამას თავს კი არ გვახვევდნენ, უბრალოდ, ვისმენდით, როცა დედა და მამა ერთმანეთთან საუბრობდნენ. ამით ის მესიჯი მოდიოდა ჩემამდე, რა იყო უფრო მნიშვნელოვანი და რა - ნაკლებად. 

-    სანამ საქართველოდან წახვიდოდით, ყველაფერში, რასაც  აკეთებდით, ჩანდა, რომ თქვენი მიზნების თამასა ძალიან მაღალი იყო. ამან გადამწყვეტი როლი ითამაშა იმაში, თუ ვინ ხართ დღეს. ფილმში შესრულებული როლისთვის ჟენევის ფესტივალის პრიზი მიიღეთ; ბავშვობიდან მღეროდით და სხვადასხვა ქვეყნის (მათ შორის,  ამერიკელი) მაყურებელი გისმენდათ; საოპერო რეპერტუარს შეეჭიდეთ და მალევე გახდით ვინიასის სახელობის საერთაშორისო კონკურსის გამარჯვებული. რაგინდ აქტიური და მიზანსწრაფული ყოფილიყავით, შეუძლებელი იქნებოდა, ბავშვს თავისი მიზნების თამასა ამ სიმაღლეზე აეწია. ვინ იყო ის ადამიანი, რომელიც თქვენს მიზნებს ასეთ მაღალ თამასაზე დებდა? 
 

 

როცა კლასიკაში დავიწყე მუშაობა, ამან ძალიან შემცვალა.

-    დედაჩემი. დედა არის ის ადამიანი, რომელსაც ყოველთვის სჯეროდა ჩემი და რომელსაც ჩემთვის არასოდეს  უღალატია. პირადად მე ბევრჯერ დავეჭვებულვარ საკუთარ თავში იმიტომ, რომ, როგორც თქვენ ამბობთ, თამასა მეტისმეტად მაღლა იყო ხოლმე დაყენებული... ესეც ერთ-ერთი კრედოა: თამასას იმაზე მაღლა აყენებ, ვიდრე შენ წარმოგიდგენია, რომ შეგიძლია მისწვდე; მერე ყველაფერს აკეთებ იმისთვის, რომ მიაღწიო - შენი შრომით იქნება თუ შენი ნიჭით. რა თქმა უნდა, ბედისწერაც ერთვება. 

-    ჩვენს პროექტში სტუმრად იყო სოციოლოგი გიორგი ურჩუხიშვილი, რომელიც ამბობდა: ღარიბი ბავშვის პრობლემა ის კი არ არის, რომ მატერიალურად შეზღუდული გარემო აქვს, მისი პრობლემა ის არის, რომ არ შეუძლია, მიზნების თამასა ზევით აწიოსო. ღარიბი ბავშვი ხედავს, რომ დედა გამყიდველია, მამა მძღოლია, მეზობელი მეთუნუქეა; მისი მიზნებიც აქვე ტრიალებს. მას ადვილად არ მოუვა თავში აზრად, რომ შეიძლება, მეცნიერი ან ხელოვანი გახდეს. 

-    გამონაკლისებიც არსებობს, ცხადია. დედა ხომ მაღალი პროცენტით ბევრ რამეს განაპირობებს; მაგრამ ხასიათიც ძალიან მნიშვნელოვანია. მე რომ არ გამემართლებინა ჩემი პედაგოგებისთვის, ჩემი მშობლებისთვის, არაფერი გამოვიდოდა. შენ თვითონ უნდა იყო „აზარტული“ და მოგინდეს რაღაც რთულის გაკეთება. ეს ისეთი სიამოვნებაა... თან ხედავ, რომ ამ პროცესში ზედა ზღვარი არ არსებობს, მას შენ ქმნი შენი შესაძლებლობებით, შენი შრომით, შენი ფორტუნით. 

-    თქვენ ბრძანეთ, სირთულით მეორეა საოპერო მომღერლის პროფესიაო. 

-    დიახ, მაგრამ პირველი რომელია, დღემდე ვერ დავადგინე (იცინის). 

-    თავიდანვე რომ სრულად გაგეცნობიერებინათ ის სირთულეები, რაც ოპერის მომღერლის პროფესიას ახლავს, არჩევანს ხომ არ შეცვლიდით? 
 

 

აუცილებლად უნდა აკონტროლო საკუთარი თავი.

-    ასე თუ ისე, ახლოს ვიყავი იმ სხვა პროფესიებთან. რაღაც მქონდა გამოცდილი, ნამუშევარი. შემეძლო, დღევანდელ პროფესიასთან შემედარებინა. ყველაზე მეტად სწორედ ამ სირთულემ მიმიზიდა. მთელ ჩემს ცხოვრებას, მთელ ჩემს არსებას მოიცავს ეს პროფესია. 

-    გზადაგზა ხომ იყო სირთულეები, რომელთა შესახებ თავიდან წარმოდგენა არ გქონდათ? 

-    რა თქმა უნდა. დავიწყოთ იმით, რომ საოპერო მომღერლის პროფესია ასეთია - და ეს ჩემმა პედაგოგმა თავიდანვე გარკვევით მითხრა - რომ არავინ იცის, შედეგი რა იქნება. ამას ხელი თავიდანვე მოვაწერე - რომ შეიძლება უამრავი იშრომო და შედეგი ვერ მიიღო. შეიძლება, ხმას არ ჰქონდეს განვითარება; შეიძლება, ფსიქიკური ძალა არ ეყოს ადამიანს. ეს პროფესია გძერწავს, მაგრამ ხასიათში არის რაღაც, რაც სულ მოგყვება. შენი მინუსებიც სულ ხელს გიშლის. ავირჩევდი თუ არა ამ პროფესიას, ყველაფერი რომ მცოდნოდა? რთული სათქმელია. ყოველ შემთხვევაში, თუ ოდესმე შვილი მეყოლება, შეიძლება, მას არ ვურჩიო, რომ ამ გზით წავიდეს. ჩემი შვილი შემეცოდება. 

-    თქვენს ხასიათში რა შეცვალა ამ პროფესიამ? 

-    ბევრი რამ შეცვალა. აღმომაჩენინა, რომ, თურმე, შემიძლია, ვიყო ძალიან ძლიერი (იცინის). საიდან მოდის ეს ძალა, ვერ გეტყვით, მაგრამ არ მეგონა, თუ ამდენი შემეძლო. სცენაზე ყოველი გასვლა არის უდიდესი ღელვა. ისეთი სიამოვნება მოაქვს შეჯიბრს საკუთარ თავთან და საკუთარ შესაძლებლობებთან - მით უმეტეს, თუ შედეგიც აქვს ამ ყველაფერს - რომ ამ განცდას ვერაფერს შევადარებ.  

-    ის, რაც პროფესიული გზის დასაწყისში პლუსებად გესახებოდათ, ბოლომდე თქვენი პროფესიის პლუსებად დარჩა? მაგალითად, სხვადასხვა ქვეყნის საოპერო სცენებზე გამოსვლა, მუდმივი მოგზაურობა, პროფესიული პარტნიორების ხშირი ცვლა... თუ, დროთა განმავლობაში, ეს ფაქტორები მინუსებად იქცა? 

-    შეგუებული ვარ ყველაფერს, რაც ჩემს პროფესიას თან ახლავს. მაგალითად, ახალ ადამიანებთან ურთიერთობა ხომ არ ნიშნავს, რომ ყველას შეეწყობი? ისევ ცხოვრება გასწავლის, როგორ უნდა მიიღო ადამიანი ისეთი, როგორიც არის და თან ისე მიიღო, რომ არც ის დააზიანო, არც შენ დაზიანდე და, რაც მთავარია, საქმეს არ შეეშალოს ხელი. ცდილობ, მაქსიმალურად გულისხმიერი იყო. ფსიქოლოგიც ხდები, ძალაუნებურად. ამის გარდა, ხშირად იცვლი ადგილებს. შეიძლება ისეთ ქალაქში მოხვდე, რომელიც არ მოგწონს, არ გაინტერესებს. საკვებიც სულ იცვლება. ჩინეთში, მაგალითად, ენა რომ არ იცი, ზუსტად ვერ იგებ, რითი იკვებები. 
 

 

ხიბლში ჩავარდნა ძალიან დიდი საშიშროებაა.

-    როგორც ვხედავ, სირთულეებს ჩამოთვლით. 

-    ორივეს ჩამოვთვლი. ძალიან არ მიყვარს ფრენა. ადრე  კატასტროფული შიში მქონდა. რამდენიმე ისეთ სიტუაციაში მოვყევი, რომ თვითმფრინავი მართლა ვარდებოდა. არ ვიცი, როგორ გადავრჩით. ძალიან იყოჩაღა პილოტმა. 

-    ეს შიში როგორ დაძლიეთ? 

-    კარგად მახსოვს, პირველად რომ მოხდა (კომპანიას შეგნებულად არ დავასახელებ), თბილისში დავბრუნდით. აღარ ვჯდებოდი მეორე თვითმფრინავში, სახლში დავრეკე, უკან მოვდივარ-მეთქი. დილის ექვსი საათი იყო. ისეთი შიში გადავიტანეთ, რომ მგზავრების უმრავლესობა სახლში დაბრუნდა. ჩემი ზარის შემდეგ დედაჩემმა დაურეკა ჩემს პედაგოგს, რომელიც ძალიან მიყვარს. მას აქვს უნარი, დაგამშვიდოს, როცა გესაუბრება. ნამდვილად განსხვავებული ადამიანია. მირეკავს და მეუბნება: ნინო, აუცილებლად უნდა გაფრინდე; თუ ეს ახლა არ გააკეთე, ვეღარასოდეს ჩაჯდები თვითმფრინავში. უცებ გავიაზრე, ეს რას ნიშნავდა: უკან ვიხევდი, კომფორტის ზონაში  დარჩენას ვცდილობდი და რაღაც მნიშვნელოვანს გავურბოდი. მიუხედავად იმისა, რომ ძალიან არ მინდოდა, გავფრინდი. ხშირად ვაკეთებ იმას, რაც არ მინდა. მაგრამ ამაშიც თავისებური ხიბლია. 

-    თქვენ არაერთხელ გისაუბრიათ  მარტოობაზე. მინდა, ეს თემა თქვენი ცხოვრების სტილს დავუკავშირო. ჩვენი პროექტის სტუმარი იყო მწერალი ანა კორძაია-სამადაშვილი, რომელმაც თქვა: მარტოობა ის კი არ არის, როცა ფიზიკურად მარტო ხარ; მარტოობა არის ყოფნა იმ გარემოში, რომელშიც გრძნობ, რომ არავის უყვარხარო. თქვენი ბევრი მოგზაურობა, ადამიანებთან სწრაფი შეხვედრა-განშორება ნიშნავს თუ არა,  რომ ხართ გარემოში, სადაც მხოლოდ საქმიანი ურთიერთობებია? იმიტომ ხომ არ ფიქრობთ ბევრს მარტოობაზე, რომ უამრავ ადამიანს ხვდებით, მაგრამ, მათ შორის, შეიძლება, არავის  უყვარხართ? 
 

 

პირადად მე ბევრჯერ დავეჭვებულვარ საკუთარ თავში.

-    ჩემთვის დიდი მნიშვნელობა აქვს ფიზიკურ სიყვარულს, იმას, რომ დედას მოვეფერო, მეგობარს ჩავეხუტო... ადრე მქონდა ეს მძიმე განცდები, პირველი 10-15 წლის განმავლობაში, როცა საქართველოდან წამოვედი. ახლა, რაც გავიზარდე, მარტოობაში ბევრ პლუსსაც ვპოულობ. თანაც, თითქმის ყველგან ვხვდები ადამიანებს, ვისთანაც ვმეგობრდები და ვისთანაც მერე არ ვკარგავ ურთიერთობას. ეს ვისწავლე და მახარებს, მამდიდრებს. ჩვენს ბიზნესში იშვიათია, როდესაც ადამიანები იხსნებიან ერთმანეთის წინაშე. იმიტომ, რომ გადაკვეთა წამიერია და შემდეგ ყველა თავის გზაზე მიდის. მაგრამ ვცდილობ, ყველა  თეატრში, სადაც აქამდე ვყოფილვარ, კეთილგანწყობა დარჩეს ჩემ მიმართ. ეს იქნება ადამიანი, რომელიც გილაგებს, რომელიც გრიმს გიკეთებს - არ აქვს მნიშვნელობა, ყველასგან ვგრძნობ სითბოს იმიტომ, რომ მეც სითბოს გამოვხატავ მათ მიმართ. თქვენ ვერ წარმოიდგენთ, ეს რამხელა სტიმულია. თუმცა, მარტოობა ჩემთვის სწორედ ის არის, რაც თქვენ ახსენით - როდესაც ვგრძნობ, რომ სიყვარული არ არის. სიყვარული ჩემთვის ძალიან მნიშვნელოვანია, მიხარია, რომ მაქვს სურვილი და ლტოლვა იმისკენ, რომ შევიყვარო. ამასაც ვიტყვი, რომ ჩემს პროფესიაში ადამიანები საკმაოდ სწრაფად ახლოვდებიან, როგორც ბრძოლის ველზე. კოლეგები ერთმანეთს ვაკვირდებით, ვინ როგორ იქცევა. ძალიან მნიშვნელოვანია, ვინ როგორ უდგას ერთმანეთს გვერდში; ვის რამდენად ღირსეულად უჭირავს თავი ამა თუ იმ სიტუაციაში... თუმცა, მე თანახმა ვარ, ადამიანი მივიღო ისეთი, როგორიც არის. 

-    რომელ ქვეყანაში გრძნობთ თავს უფრო კომფორტულად?

-    იტალიაში. შეიძლება იმიტომ, რომ ოცი წელია იქ ვცხოვრობ და ენა ვიცი. იტალიელები ქართველებს ჰგვანან ბევრ რამეში, კარგშიც და ცუდშიც. საქართველოს მერე, თუ არჩევანი მექნებოდა, ამ ქვეყანაში ვიცხოვრებდი. ახალ ზელანდიაში, მაგალითად, ძალიან გამიჭირდა. იქ რაღაცნაირად ვერ ვიგრძენი თავი სახლში იმიტომ, რომ... ვერ გეტყვით, რატომ. ძალიან სასიამოვნო ხალხია, მაგრამ თითქოს ცალკე სამყარო აქვთ, არავის ჰგვანან. სწორად რომ ავხსნა, რაიმე კუთხით ცუდები კი არ არიან, არამედ ყველასგან განსხვავდებიან. ცოტა მეტი დრო რომ დავრჩენილიყავი, შეიძლება უკეთესად გამეგო მათთვის. მაგრამ...

-    ვერ შეაყვარეთ თავი?
 

 

მთელ ჩემს არსებას მოიცავს ეს პროფესია.

-    ვერ ვიტყვი, რომ თავი ვერ შევაყვარე. სპექტაკლების მიმართ დიდი ინტერესი გამოიჩინეს და გამოხმაურებაც ძალიან დადებითი იყო. 

-    პროფესიულ მხარეს არ ვგულისხმობ. 

-    მეგობრები იქ არ შემიძენია. მხოლოდ ჩემს წრეში ვტრიალებდი. პატივს ვცემდით ერთმანეთს, მაგრამ ვინმესთან დაახლოების სურვილი არ გამჩენია. სერიოზული კულტურული სხვაობაა ამ ქვეყანასა და დანარჩენ სამყაროს შორის, რომელიც აქამდე მინახავს და რომელშიც მიცხოვრია. იმ დონეზე გამიჭირდა, რომ ჩემი მეგობარი, რომელიც ადრე კორეაში გავიცანი, ავსტრალიიდან ორჯერ ჩამოფრინდა, რომ ჩემთვის მხარი დაეჭირა. ეს გოგონა ავსტრალიაში ცხოვრობს, ჩემი კოლეგაა. 

-    რამდენი ხანი იყავით ახალ ზელანდიაში? 

-    სამი თვე. და ეს ძალიან დიდი დრო იყო. თან ვიცოდი, რომ ევროპაში და საქართველოში ზაფხული იდგა და იქ იყო ზამთარი. ამიტომაც გამიჭირდა. 

-    თქვენს პროფესიაში ყველაზე მეტად რა გიყვართ? 

-    ერთი რაღაც არ არის. 

-    რა და რა გიყვართ? 

-    ცხოვრების წესი მიყვარს ძალიან. 

-    ანუ? 

-    ანუ ის, რომ სრულიად დამოუკიდებელი ვარ. მეორე მხრივ, მთლიანად კონტრაქტებზე ვარ დამოკიდებული. მაგრამ დამოუკიდებელი ვარ იმ მხრივ, რომ ერთ ადგილზე არ ვჩერდები, სულ ვმოგზაურობ. როდესაც შუალედები მაქვს, რასაც მინდა, იმას ვაკეთებ, მუზეუმებში დავდივარ. 
 

 

შეიძლება უამრავი იშრომო და შედეგი ვერ მიიღო.

-    ეს გიყვართ? 

-    დიახ, საინტერესოა. დიდ პატივს ვცემ ადამიანს, რომელიც სულ ერთ კაბინეტში ზის და მთელ ცხოვრებას იქ ატარებს, ერთი და იმავე ადამიანების გარემოცვაში, რომელთა ნახევართან, შეიძლება, საერთოდ არ მოსწონდეს ურთიერთობა. თუმცა, მე ეს თავისუფლება მაქვს, რომ მუდმივად ვიცვლი ადგილებს, გარემოს, ადამიანებს. ახალ კულტურას ვეცნობი, ახალ მეგობრებს ვიძენ... და, თითქოს, ასაკი არ მემატება; თითქოს, მუდამ ვრჩები პატარა. 

-    თქვენ თქვით, რომ მომღერლები ინფანტილური ხალხი ვართო. რას გულისხმობდით? 

-    ყველაფერი ძალიან სერიოზულად თუ აღიქვი, გაგიჭირდება. პასუხისმგებლობის ისეთი წნეხი გაქვს, თუ ჩაუღრმავდი, შეიძლება გაგიჟდე. ბავშვურად უნდა შეხედო: ახლა კარგად ვიმღერებ... ყველაფერი კარგად იქნება... ყველაფერს შევძლებ... ბავშვები არიან ასეთი გულწრფელები და ენერგიულები, ბევრის გამცემები. მყავს კოლეგები, რომლებიც ანტიდეპრესანტებს სვამენ. ვიღაც ალკოჰოლს იღებს,  ვიღაც კიდევ უარესს აკეთებს. იმიტომ, რომ ვერ უძლებენ ამ დატვირთვას. დირიჟორებიც ვიცი, რომლებიც სხვადასხვანაირ დოპინგზე არიან. ეს წარმატებულ ხალხსაც ეხება, ზოგ შემთხვევაში. 

-    დრამატულ თეატრში ერთმანეთისგან ძალიან მიჯნავენ სარეპეტიციო პერიოდს და სასცენო პერიოდს. მაგალითად, მიხეილ თუმანიშვილი ამბობდა, რომ რეპეტიციაა ყველაფერი. ყველაზე მეტად სწორედ რეპეტიციის პერიოდი უყვარდა, იქ იხარჯებოდა ბოლომდე. პირადად თქვენ რა გამოცდილება გაქვთ?

-    ბატონი მიშა გენიალური რეჟისორი იყო, მაგრამ, ნახეთ: რეჟისორის პოზიცია სხვა არის. უკვე დადგმულ სპექტაკლში ვეღარაფერს ცვლის. მისთვის მთავარი ის პერიოდია, როცა ქმნის და აშენებს. მე, როგორც მსახიობს, ერთი თვისება მაქვს: რეპეტიციებზე ვმუშაობ და, როგორც ღრუბელი, ყველაფერს ვიწოვ. მაგრამ რეჟისორი ამას ვერ ხედავს.

 
ვინც უკვე მიცნობს, იმან იცის, რომ რეპეტიციებზე ამ ყველაფერს ვიღებ, მაგრამ არ ვაკეთებ. შინაგანად ეს ილექება, ილექება და როდესაც მოდის ის მომენტი, როცა მაყურებელი არის - თუ მაყურებელი არ არის, მე არაფერი შემიძლია, უძლური ვარ... არ ვიცი, რა ხდება - ეს მაყურებელი როგორც კი ჩნდება, რაღაცა ჩაირთვება ხოლმე და მე თვითონაც არ ვიცი, რა ხდება, წარმოდგენა არ მაქვს, იმხელა ენერგია, იმხელა, აი, რაღაც თითქოს ჩემგან მოდის რაღაც ზღვა. არ მენანება არაფერი და იმაზე მეტს ვაკეთებ, ვიდრე წარმომედგინა, რომ შევძლებდი. და ეს ყოველთვის ხდება სხვადასხვანაირად.


-     რეპეტიციაზე რას აკეთებთ?
 

 

თურმე, შემიძლია, ვიყო ძალიან ძლიერი.

-    რეპეტიციაზე ვმუშაობ, ყველაფერს ვიმეორებ - იმ მოძრაობას, იმ სიტყვას. მაგრამ ნაპერწკალი არ დევს. ამას მე თვითონაც განვიცდი, დამნაშავედ ვგრძნობ ხოლმე თავს. ზოგი რეჟისორი ამას ვერ იგებს. ქალი რეჟისორი მყავდა ახალ ზელანდიაში. რამდენჯერმე შემოვიდა და იკითხა: „როდის ვნახავთ? როდის იქნება ის კარმენი?“ „მოთმინება, ქალბატონო, მოთმინება,“ - ვეუბნები, - „მე არ შემიძლია სხვანაირად. უნდა მაცალოთ.“ რა თქმა უნდა, ვინც მენდობა, ის, შესაბამისად, ეგუება ჩემს ამ თავისებურებას. როდესაც მაყურებელი მოდის, იქ იმდენი რამ იცვლება. სულ სხვა რაღაც ხდება. მთავარია, რომ რაც იმუშავე, რაც იფიქრე და ჩაიფიქრე, ყველაფერი სცენაზე გადაიტანო. მაგრამ რეპეტიციების პერიოდში ჩემთვის სხვა არაფერი არსებობს: ჩემს სამყაროში ვარ და პერსონაჟზე ვფიქრობ: ამ სიტყვას ასე ვიტყოდი, იმას - ისე... ყველა პარტია მუდამ დახვეწის პროცესშია. 

-    კარმენზეც ამბობდით, თავიდან სხვანაირი იყოო. 

-    სულ იცვლება და ამითია საინტერესო. ეს არის გენიალური ოპერა, რომელსაც შეგიძლია, შეუცვალო ფერი, განწყობა, შეცვალო შენი დამოკიდებულება პერსონაჟის მიმართ და მაყურებლის დამოკიდებულებაც პერსონაჟის მიმართ. „აიდაში“ ამნერისი უარყოფითი პერსონაჟია -  მტარვალი, ეგოისტი... ამ დროს, რატომღაც - და არა მხოლოდ ბოლო სპექტაკლებზე - ამნერისის მიმართ სულ უჩნდებათ თანაგრძნობა. იმიტომ, რომ ეს ამნერისი, რომელიც ახლა დგას სცენაზე, აღქმულია, როგორც ძალიან შეყვარებული ქალი, რომელიც გამოუსწორებელ შეცდომებს უშვებს და რომელიც  თავისივე სიყვარულის, თავისივე შურისძიების მსხვერპლია. 

-    დრამატული მსახიობებისგან არასდროს მსმენია და თქვენ კი ამბობდით, რომ ნებისმიერი პარტიის შესრულებისთვის გჭირდებათ, იცხოვროთ რეალური განცდებით, რეალური სიხარულით და ტკივილით. თქვენ ამბობთ, რომ მერე ეს ემოციები სცენაზე უნდა აისახოს. ესეც თქვენი კრედოა, ალბათ. ის, რომ ადამიანს საკუთარი, ნამდვილი განცდები სჭირდება პერსონაჟის გასამდიდრებლად, არსად წამიკითხავს და არც მსმენია (მწერლების ნაამბობის გარდა).

-    იქნებ, უბრალოდ, ამაზე არ საუბრობენ?

-    ნამდვილად არ საუბრობენ. 

-    არსებობს ცხოვრება სცენაზე და სცენის მიღმა. არიან მსახიობები, რომლებიც პერსონაჟში საკუთარ თავს ასახავენ. არიან სხვები,  რომლებიც გარდასახვის გზით, მთლიანად ირგებენ პერსონაჟის სახეს. მე ორი არჩევანი მაქვს: არის პერიოდი, რომ პერსონაჟი მთლიანად ნინოა და არის პერიოდი, როდესაც სცენაზე მხოლოდ პერსონაჟია  - თავიდან ბოლომდე. 

-    ეს პერსონაჟზეა დამოკიდებული? თუ, მაგალითად, ერთი და იგივე პერსონაჟი - თქვენი ამნერისი - შეიძლება ხან ასეთი იყოს და ხან ისეთი?

-    დიახ. წლების განმავლობაში ეს სულ იცვლება.

 
და ამას მე თვითონ გვერდიდან ვაკვირდები იმიტომ, რომ ჩემზე არ არის ეს დამოკიდებული. ხანდახან არის, რომ ამნერისი ასეთია, ხანდახან არის, რომ მერე ისეთია. მერე ნინოა, ხანდახან საერთოდ არ არის ნინო და არის ამნერისი და ამ ბოლო დროს მივხვდი იმას, რომ უნდა იყო ამნერისი და არა ნინო.

ადრე ჩემს თავს საწინააღმდეგოს ვუმტკიცებდი. მაგრამ როდესაც შენს თავს წაშლი, მერე სულ სხვა რაღაც იხსნება. 

-    რას გულისხმობთ?
 

 

ხშირად ვაკეთებ იმას, რაც არ მინდა.

-    პერსონაჟი უფრო მასშტაბური ხდება. ნინო შეზღუდულია, ამნერისი კი ყველანაირი შეიძლება იყოს იმიტომ, რომ შენ ძერწავ მას - კომპოზიტორთან, დრამატურგთან თუ რეჟისორთან ერთად. იმდენად იცვლება ეს ყველაფერი  ასაკის მიხედვით, ვერ წარმოიდგენთ. ხმაც სრულიად იცვლება. ხმა განსაკუთრებით ვითარდება 30 წლის შემდეგ. მე 20 წლის ასაკში დავიწყე, - ფაქტობრივად, აკვანში ვიყავი. მაგრამ ძალიან დიდი გამოცდილება მივიღე ხელოვნების სკოლაში, ფილმებში. ამ ყველაფერმა ბევრი უპირატესობა მომცა ჩემს კოლეგებთან შედარებით. ის, რომ ენები ვიცოდი, ძალიან მნიშვნელოვანი იყო. მყავს კოლეგები, რომლებსაც ენის ბარიერი აქვთ. 

-    იმ გამოცდილებამ, რაც მქონდა, უპირატესობა მომცა, მაგრამ, ზოგ შემთხვევაში, ხელიც შემიშალაო, თქვენ ამბობდით. მე მგონი, ეს კარიერის დასაწყისში იყო. 

-    პირველი წლები გამიჭირდა იმიტომ, რომ ესტრადა და ოპერა სულ სხვადასხვა ტექნიკაა. ორივე ვოკალია, მაგრამ ტექნიკურად აბსოლუტურად განსხვავებულია. შვიდი წლიდან თექვსმეტ წლამდე სხვა პრინციპით ვმღეროდი. ყველაფრის გადაკეთება მომიხდა, მათ შორის, ხასიათზე მუშაობაც. მთელი ბავშვობა ყველა რომ გეუბნება - აი, გადასარევი ხარ... იცით, რა რთულია?! ახლა რომ ვიღებ კომპლიმენტებს, ძალიან სასიამოვნოა. მაგრამ ვისხლეტ ყველაფერს - ცუდსაც და კარგსაც. 

-    თქვენი კარიერის განვითარების დღევანდელ ეტაპზე თქვენი მუშაობის სტილი გულისხმობს მიზნის გამოკვეთას და მისი მიღწევისთვის საჭირო ნაბიჯების დაგეგმვას, თუ კონკრეტულ გარემოებებზე სწორ რეაგირებას და ადაპტაციის უნარს? მიჰყვებით ცხოვრებას, თუ ქმნით ცხოვრებას?
 

 

ჩემთვის დიდი მნიშვნელობა აქვს ფიზიკურ სიყვარულს.

-    ორივე. რაც გასაკეთებელია, ხომ აუცილებლად უნდა გააკეთო? მაგრამ ასევე ვაკეთებ იმას, რაც მე მინდა და როგორც მინდა. ჩემს ხასიათს ვერაფერს ვუხერხებ. მომღერალი ამით არის საინტერესო, რომ ყოველდღე, სცენაზე ყოველი გამოსვლისას ამტკიცებს თავის პროფესიონალიზმს. არ არსებობს, რომ ერთხელ იმღერო, ამით გახდე დიდი მომღერალი და დაასრულო. 

-    თქვენ როგორ აღიქვამთ: უფრო მეტად შემსრულებელი ხართ თუ უფრო - გამომგონებელი? 

-    შემოქმედი ადამიანი ვარ, მოდით, ასე ვიტყვი. 

-    ესე იგი, ორივე? 

-    დიახ, როდესაც ჩემს პერსონაჟზე ვმუშაობ, რეჟისორთან ერთად, ყოველთვის რაღაც ახალს ვეძებ. თვითონ არ მინდა, დამრჩეს შთაბეჭდილება, რომ მორჩა, ამოიწურა რესურსი. ადამიანს ამოუწურავი შესაძლებლობები აქვს.
 
-    დრამატული მსახიობები ამბობენ, რომ მსახიობის და რეჟისორის თანამშრომლობა სრულიად განსხვავებულია ფილმში და თეატრის სცენაზე. ფილმში რეჟისორია მთავარი. სცენაზე კი მსახიობსაც დიდი შესაძლებლობები აქვს შემოქმედებისთვის. 

-    თავიდან, პირველ წლებში, რაღაც ნიუანსები მინდოდა გამეკეთებინა ოპერის სცენაზე, რასაც კინოში გავაკეთებდი. მაგრამ ოპერაში ეს არ გამოდგება, რადგან მხოლოდ დარბაზის პირველ რიგში მსხდომები დაინახავენ. ოპერაში ყველაფერი დიდი და უტრირებულია. უნდა გათვალო, რომ, რასაც აკეთებ, მესამე იარუსზე მჯდომს დაანახო. ამიტომ, აქ უფრო ენერგეტიკით, ხმით ხდება ზემოქმედება, სივრცის და პაუზის შეგრძნებით. ამ ბოლო დროს ვიმუშავე რობერტ უილსონთან, რომელიც გენიალურ რეჟისორად არის სიცოცხლეშივე აღიარებული. მან თავისი მიმდინარეობა შექმნა. მის გმირებს მიმიკა არ გააჩნიათ. ფაქტობრივად, უმოქმედოები არიან და თუ მოქმედებენ, ძალიან შეზღუდულად. ყველა მოძრაობა მის ენაზე რაღაცას ნიშნავს. ის შენ კონკრეტულად გთხოვს, რომ ამ სიტყვაზე ეს მოძრაობა სჭირდება - და არ გიხსნის, რატომ. უბრალოდ, გაჩვენებს. შენ უნდა წახვიდე სახლში და იფიქრო: ჩემი პერსონაჟი ამას რატომ აკეთებს? 
 

 

თითქოს, ასაკი არ მემატება.

-    საინტერესო იყო? 

-    მე გამიმართლა, რომ ვიგრძენი ის მიმართულება, საითაც მიდიოდა. ზუსტად მის სიხშირეზე დავჯექი.  გამიმართლა და მართლა დავინახე, რა უნდოდა. მივხვდი, რას ნიშნავდა თითოეული ჟესტი და ძალიან იმოქმედა იმიტომ, რომ უაღრესად ღრმა და საინტერესო იყო. თუ ამ მოძრაობებს მექანიკურად აკეთებ, ეს იქნება გატეხილი სათამაშო, რომელიც უაზროდ მოძრაობს. რამდენიმე კოლეგას ჰქოდა ეს მომენტი. ჩემთვის ერთ-ერთი ყველაზე დასამახსოვრებელი სამუშაო პერიოდი იყო. 

-    მაგალითად, ამნერისის როლში სამსახიობო ხაზი ხომ ძალიან მნიშვნელოვანია? 

-    მას რომ გაეკეთებინა „აიდა“, ამნერისი იქნებოდა გაჩერებული. უილსონი ამბობს, რომ რაც უფრო მეტ პაუზას დაიჭერ, რაც უფრო უმოქმედო ხარ, უფრო მეტად ასმენინებ მაყურებელს. თანამედროვე რეჟისორებს ბოლო დროს დაავიწყდათ, რომ ოპერაში ძალიან დიდი მნიშვნელობა აქვს ბგერას, ხმას და შემდგომ - სხვა ყველაფერს. ადრე აფიშებზე დიდი ასოებით ეწერა მარია კალასის, ენრიკე კარუზოს ან შალიაპინის გვარები. ქვემოთ, პატარა ასოებით: დირიჟორი და რეჟისორი. მერე მოვიდა დრო, როცა დირიჟორი ეწერა დიდი ასოებით - რიკარდო მუტი, ჰერბერტ ფონ კარაიანი თუ სხვა. დღეს დიდი ასოებით წერია რეჟისორის გვარი და მერე ყველაფერი დანარჩენი. რატომ? იმიტომ, რომ სანახაობამ შეიძინა ფასი და მნიშვნელობა. მაგრამ ეს კარგია თუ ცუდი, ვერ გეტყვით. თუ უხეში და უხამსი ადამიანის ხელში მოხვდა სცენა - როგორც ბოროტი ჯადოქრის ხელში მოხვედრილმა ჯადოსნურმა ჯოხმა  - შეიძლება, ყველაფერი გააფუჭოს. 
 

 

ვისხლეტ ყველაფერს - ცუდსაც და კარგსაც.

-    ჯადოსნურ ჯოხთან მოვედით. ადრე თქვით, პოპულარობა ჯადოსნური ჯოხივით არის და ბოროტი ადამიანის ხელში არ უნდა მოხვდესო. თქვენ საკუთარი პოპულარობა გამოიყენეთ ქველმოქმედებისთვის, რასაც ყველაზე მთავარი რესურსი - დრო და ენერგია მიაქვს. ლევ ტოლსტოი წერდა, რომ თუ გულით არის სიკეთე გაკეთებული, ყოველთვის იმისთვის არის, ვინც აკეთებსო. 50 ბავშვი გადაარჩინეთ, ფეხზე დააყენეთ. ამან რა მოგცათ?

-    თქვენ რაც თქვით, ამაში დიდი სიმართლეა. ადამიანი, პირველ რიგში, საკუთარი თავისთვის ეწევა ქველმოქმედებას. ეს უდიდესი ბედნიერების შეგრძნებაა. მაგრამ, მეორე მხრივ, ნიჭი რომ მოგეცა, ხომ არ დაგიმსახურებია?! უბრალოდ, გეჩუქა ტალანტი, რომელიც გაქვს. სამყაროს რომ უბრუნებ თავის წილ სიკეთეს, პატივს რომ მიაგებ - ეს არის ქველმოქმედების საფუძველი. ზოგი მეზობელს ეხმარება, ზოგი თავის მშობელს უვლის, ზოგი მეგობარს უდგას გვერდში. მე რა მასშტაბიც მაქვს, ამ მასშტაბში ვმოქმედებ. მაგრამ აღარასოდეს ვხვდები ამ ადამიანებს, თავს ვარიდებ. მადლობები მთელ ამ საქმეს წყალში ყრის. ვიცი, რომ ბავშვი ჯანმრთელია და ეს არის მთავარი. ეს მადლობაზე ბევრად მეტია. ეს ცხოვრების აზრიც შეიძლება გახდეს ადამიანისთვის. 

-    შეგიძლიათ, წარმოიდგინოთ, რომ აღარ მღერით და ქველმოქმედება თქვენი ძირითადი საქმიანობაა?

-    ვიცი, რომ ოდესმე დადგება ეს დღე. შეიძლება, მალეც დადგეს. ამისგან დაზღვეული არ ვართ. 

-    შეავსებს ქველმოქმედება თქვენს საქმიან ცხოვრებას? 
 

 

მე რა მასშტაბიც მაქვს, ამ მასშტაბში ვმოქმედებ.

-    არა, ვერ შეავსებს, მაგრამ ძალიან ბევრს ნიშნავს. ვიცი, რომ შეავსებს ფიზიკურად - დროის მხრივ. სულიერადაც ბედნიერს გამხდის. როცა საქველმოქმედო კონცერტს აკეთებ, სცენაზე რომ გადიხარ, უკვე დაცლილი ხარ. მღერიხარ ამ გრძნობით - რა მაგარია, ეს საქმე რომ კეთდება! მაგრამ ეს უკვე ის სიმღერა აღარ არის, რაც უნდა იყოს. ჩვეულებრივ, ჩვენ სულ სხვანაირად ვემზადებით სპექტაკლებისთვის. სრულ იზოლაციაში ვარ მე პირადად, თუ მინდა, რომ მართლა გაჩნდეს ეს განსაკუთრებული ნაპერწკალი სცენაზე. 

-    რამდენ ხანს ხართ იზოლაციაში?

-    ახლა, მაგალითად, ამნერისი რომ მქონდა, ან რეპეტიციაზე ვიყავი, ან სახლში - ეს დაახლოებით ერთი თვე გაგრძელდა. 

-    ბელგიის სამეფო თეატრში „აიდას“ წარმოდგენებზე ამბობთ, არა? 

-    დიახ. არიან ჩემი კოლეგები, რომლებიც, პირიქით, სახლიდან გადიან ამ პერიოდში. მძიმეა, რომ იჯდე და სულ როლზე იფიქრო. მთავარია, კონცენტრაცია არ დაკარგო. ჩემთვის ეს არის მედიტაციის, შენს თავთან მუდმივი ფსიქოლოგიური მუშაობის პერიოდი. პირველ სპექტაკლში რაღაც რომ გააკეთე, შემდეგი სპექტაკლები ნაკლები არ უნდა იყოს. უნდა იყოს კიდევ მეტი. ეს რომ შეინარჩუნო, იზოლაციის მდგომარეობაში უნდა დარჩე. 

-    ახლა მინდა, შიშზე ვისაუბროთ. ამ თემასაც ბევრგან წააწყდებით თქვენს მასალაში, დღესაც ახსენეთ. შიშის კონტექსტში ადრე გაქვთ ნათქვამი: „კარი მქონდა ჩაკეტილი და ამით ვიცავდი თავს. მაგრამ ეს იყო შიში და მივხვდი, რომ შიში უნდა დაძლიო, პირისპირ უნდა მიიღო მეორე ადამიანი“. იმის შემდეგ, რაც ეს გააცნობიერეთ, კარი თუ გაიღო? 
 

 

საკუთარ თავს ძალიან კარგად უნდა იცნობდე.

-    ძალიან შეიცვალა ყველაფერი. შიშს მართლაც დიდი თვალები აქვს. მაგალითად, არ აქცევ ყურადღებას, რომ თვითმფრინავის გეშინია. ფიქრობ, არ გავფრინდები, წავალ მატარებლით. ნელ-ნელა, სულ დათმობებზე და კომპრომისებზე მიდიხარ შენსავე პრობლემებთან. და მერე ხედავ, რომ საქმეშიც პრობლემა გიჩნდება და იქაც გეშინია. იმიტომ, რომ შიში ყველაფერს ედება. ერთხელ მაინც ამ შიშს თუ არ გადალახავ, აუცილებლად გადავა ურთიერთობებზე, საქმეზე. 

-    თქვენ ამბობდით, საკუთარ თავს უნდა ემეგობროო. ესეც ერთ-ერთი კრედოა, ალბათ. ადამიანების უმრავლესობას პრობლემა ექმნება სწორედ იმის გამო, რომ ვერ მეგობრობს საკუთარ თავთან. აქვს არასრულფასოვნების კომპლექსი, შიშები... როგორ მიხვედით საკუთარ თავთან მეგობრობის იდეამდე? 

-    ვერ ვიტყვი, რომ ჩემი თავით კმაყოფილი ვარ. უბრალოდ, ვცდილობ, ისე ვიცხოვრო, რომ საკუთარ თავს პატივი ვცე. არასოდეს მივდივარ ჩემი პრინციპების წინააღმდეგ. შენ ხარ ინსტრუმენტი, რომელიც სცენაზე დგას. იმისათვის, რომ ესა თუ ის ინსტრუმენტი ლამაზად გაჟღერდეს, მას სრულად უნდა ფლობდე. შესაბამისად, საკუთარ თავს ძალიან კარგად უნდა იცნობდე - შეძლებისდაგვარად კარგად. პლუს, უნდა მეგობრობდე შენს თავთან იმიტომ, რომ როცა სცენაზე საკუთარ თავს წარადგენ, ძალიან მნიშვნელოვანია, რა დამოკიდებულება გაქვს მასთან. 

-    თქვენ ამბობდით, რომ თავისუფლება არ არის იმის კეთება, რაც მოგეხასიათება. თავისუფლება არის მოქმედება გარკვეული ჩარჩოს შიგნითო. რწმენის მიმართ თქვენმა დამოკიდებულებამ ხომ არ განსაზღვრა თავისუფლების ასეთი გაგება? საუბრის დასაწყისში თქვენი ძმა ახსენეთ. ვიცი, რომ ძალიან კარგი ექიმი იყო, მაგრამ შემდეგ გადაწყვიტა, რომ ბერი გამხდარიყო. თავისუფლების აღქმაზე ხომ არ მოახდინა გავლენა თქვენი ოჯახის რელიგიურმა გამოცდილებამ?

-    ბევრ სასულიერო პირთან მქონია ურთიერთობა. პატრიარქს ბევრჯერ შევხვედრივარ. ძალიან მიყვარს მისი სიმშვიდე და განსაკუთრებულობა. რაც შეეხება ჩემს ძმას, ის ხომ არის მორწმუნე ადამიანი, მართლმადიდებელი - და ვხედავ, რომ არასოდეს განიკითხავს ვინმეს. ის რჩება თავისი რწმენის ერთგული: ყველას ხელს უწვდის, ყველას ეხმარება, მაგრამ არავის განიკითხავს. 
 

 

დიდი ტრამპლინები ხშირად ღუპავს ადამიანს.

-    ყოველთვის ასეთი იყო? 

-    დიახ, ყოველთვის. იმდენ კეთილშობილებას ვხედავ მასში, ოღონდ, როგორს, იცით? არა ძალდატანებულს, არა ხელოვნურს... მართლა ასეთია.

-    თავისუფალი თუ არის? 

-    ჩემი აზრით, ყველაზე თავისუფალი ადამიანია, ვისაც ვიცნობ. იმიტომ, რომ არაფერი იჭერს ამ მიწაზე. ყოველ შემთხვევაში, მას ასე უნდა, რომ სჯეროდეს. თავის არჩევანშიც თავისუფალი იყო და მეც პატივი ვეცი ამ არჩევანს. ადამიანურად მირჩევნია, რომ ძმა გვერდით მყავდეს. დედაჩემსაც ურჩევნია. მაგრამ ბედნიერები ვართ, რომ ის ბედნიერია. თვითონაც არასოდეს მაძალებდა ამა თუ იმ არჩევანს, ყოველთვის მთავაზობდა. არასოდეს უნდა გადახვიდე შეთავაზების ზღვარს. 

-    თქვენი თავისუფლების ჩარჩოს ხაზები სად გადის? რითი იკვრება, რა შინაარსი აქვს ამ ჩარჩოს? 

-    ცოტა რთულია ამის ახსნა... იმ ზღვარზე იკვრება, სადაც მთავრდება ჩემი სამყარო და იწყება სხვისი. თუ ორივე მხრიდან სურვილია, შეიძლება ეს ორი სამყარო ერთმანეთში გადავიდეს-გადმოვიდეს, აირიოს, სხვადასხვანაირი გაცვლა მოხდეს. მაგრამ მთავარი პრინციპი რჩება: ყველა ადამიანს ვიღებ ისეთს, როგორიც არის და არასოდეს გადავლახავ იმ სივრცის ზღვარს, რომელიც მე არ მეკუთვნის. 
 

 

როცა ბედნიერი ვარ, არ ვიმჩნევ ხოლმე.

-    სტრესებზე მინდა, ვისაუბროთ. ცხადია, თქვენი ცხოვრების წესი გულისხმობს სტრესებს და თქვენც გითქვამთ, რომ სტრესი ტოვებს კვალს - ცუდს და კარგს. ისევ გიორგი ურჩუხიშვილი უნდა ვახსენო. მისი აზრით, სტრესი არის ინფორმაცია და თუ ადამიანს აქვს უნარი, რომ სტრესი საკუთარ თავში გაატაროს, ის იქნება დიდი ინფორმაციის მფლობელი და საბოლოოდ აუცილებლად  კარგად იგრძნობს თავს. თქვენ საკმაოდ ახალგაზრდა ჩამოშორდით ოჯახს და სტრესულ გარემოში აღმოჩნდით. გაქვთ განცდა, რომ გადატანილმა სტრესებმა გაგხადათ ბევრად უფრო ზრდასრული და სასარგებლო ცოდნა შეგძინათ? 

-    რა თქმა უნდა. 

-    შარშან სექტემბერში თქვენი ინტერვიუ გამოქვეყნდა ქალბატონ მაია დათუნაშვილთან, რომელმაც თქვა - დაბრძენებული ნინო სურგულაძე ჩამოვიდაო. იყო თუ არა თქვენი შეცვლა, თქვენი შინაგანი სამყაროს გამდიდრება, თუნდაც, ხმის ცვლილება დაკავშირებული იმ სტრესებთან, რომლებიც მიიღეთ, გადაამუშავეთ და დაიტოვეთ თქვენში, როგორც ინფორმაცია?

-    დიახ, ასე იყო. ეს ვერსია ძალიან საინტერესოა. სტრესი არის ინფორმაცია, რომელსაც ჩვენ ვამუშავებთ და ან გადაამუშავებ, ან ვერა. ისევე, როგორც საკვებს. შეიძლება, საერთოდ დაიღუპო, თუ ვერ გადაამუშავე. შესაბამისად, სტრესი უნდა იყოს შენი მდგომარეობის შესაბამისი. თუ არ ხარ მზად, შეიძლება, სულ დაგანგრიოს. ამის გამოა, რომ დიდი ტრამპლინები ხშირად ღუპავს ადამიანს. და ამიტომ არის სწორი, როცა საფეხურებზე მიდიხარ. შესაბამისობაში უნდა იყოს სტრესის ხარისხი და ადამიანის მზაობა. ჩემი პროფესიის სირთულიდან გამომდინარე, ვფიქრობ, ჩემი მზაობა ბევრად მეტია, ვიდრე სხვა ადამიანების. არსებობს  სტრესი, რომელიც იმ მომენტში არ მუშავდება, მაგრამ ილექება. წლები გადის და უცებ ხვდები, რომ ეს უკვე გასულია. ანუ სტრესი მიიღე, გადაამუშავე და გააგრძელე გზა. ეს ძალიან ბევრს ნიშნავს: გაიზარდე. თუ ეს არ მოხდა და სირთულეს გაურბიხარ, ესე იგი, გაურბიხარ შენს თავს. მაშინ წინ ვერ წახვალ, შინაგანად ვერ გაიზრდები,  რეგრესული და არასაინტერესო იქნები. ეს ადამიანის პირადი გამოცდილებაა. თუ მარტო არ რჩები შენს თავთან, დარწმუნებული ვარ, ამას ვერ იგრძნობ. ამიტომაც არის მარტოობა ძალიან მნიშვნელოვანი. მეორე მხრივ, შემოქმედი ადამიანები სათუთები არიან და განსაკუთრებული მიდგომა სჭირდებათ იმ ადამიანების მხრიდან, ვისაც ისინი მნიშვნელოვანი კარის გასაღებს ანდობენ. 

-    თქვენ ამბობდით: იდეალურ ასაკში ვარ. უკვე მაქვს გამოცდილება და თან მაინც ახალგაზრდა ვარო. როგორ ფიქრობთ, რისთვის არის ეს ასაკი იდეალური? 

 
- ეს არის იდეალური ასაკი, რომ მიიხედო უკან და ზუსტად მიხვდე, საიდან მოდიხარ, სად ხარ და სად მიდიხარ. ეს არის რეალურად მთავარი მომენტი. ოღონდ, მართლა. იმიტომ, რომ ოცი წლის წინ ვერც იმას გეტყოდით, სად მივდიოდი; საიდან მოვდიოდი, ისიც ბუნდოვანი იყო იმიტომ, რომ ძალიან ბევრი რაღაც ხდებოდა. საკმაოდ ისეთი გადასახედია, მოდი, ასე ვთქვათ, ერთ-ერთი დიდი ეტაპის. ძალიან დიდი ეტაპის. თუმცა, ხშირად ამბობენ, რომ ამ ასაკში ცხოვრება იწყება და ამასაც ვეთანხმები.

თუ დამცალდება, მინდა, კიდევ ბევრი რამ გავაკეთო.  

-    დიდი მადლობა საინტერესო საუბრისთვის. ინტერვიუს დავასრულებთ თქვენი კომენტარით ცნობილი ადამიანების ორ გამონათქვამზე. პირველი ციტატა ეკუთვნის ამერიკელ მწერალს, ერნესტ ჰემინგუეის (1899-1961): „თუ ორ ადამიანს ერთმანეთი უყვარს, ეს არ შეიძლება, ბედნიერად დასრულდეს.“ 

-    ძნელია ერთმნიშვნელოვანი პასუხის გაცემა. ჩემ გარშემო ვინც მინახავს, რაც წამიკითხავს ან მითამაშია, ნამდვილად არ მთავრდება კარგად, როდესაც ორ ადამიანს ერთმანეთი უყვარს. მაგრამ ბოლომდე ვერ დავეთანხმები. იმიტომ, რომ ხშირად ორმხრივ სიყვარულს იმას ეძახიან, როცა   სინამდვილეში, ერთს უყვარს და მეორე ამ სიყვარულის უფლებას აძლევს. რომელიღაც დომინირებს. თორემ, როცა  ორივეს უყვარს, ძალიან ცუდად დამთავრდება აუცილებლად. ამ კუთხით აბსოლუტურად ვეთანხმები. 
 

 

ყველაფერს, რაც ძვირფასია, შიში ახლავს.

-    რატომ? 

-    რაღაც უნდა იყოს დამაბალანსებელი და, ამ შემთხვევაში, დაბალანსება არ გამოვა. თუნდაც, რომეოს და ჯულიეტას ამბავი ავიღოთ და დავამთავროთ ამით. რატომ ვერ განვითარდა ამბავი? გაგრძელება შეუძლებელი იყო. ეს კლასიკური მაგალითია, მაგრამ ცხოვრებაშიც ასე ხდება. 

-    იმის თქმა გინდათ, რომ წარმატებულ ოჯახებში დიდი სიყვარული აღარ არის და არის ურთიერთპატივისცემა? ან ერთად ცხოვრების ჩვევა? 

-    მეცნიერები ამტკიცებენ, რომ სიყვარულის მდგომარეობა, სიყვარულის შეგრძნება სამი წელი გრძელდება. მერე იწყება პატივისცემა, შეჩვევა, მეგობრობა. თუმცა, ზოგჯერ მრავალწლიან ოჯახშიც ხვდები, რომ არის ძალიან დიდი სიყვარული, რომელიც, მე არ მეგონა, რომ არსებობდა. თუნდაც, ჩემი ოჯახის მაგალითით ვხვდები. მამას ალცჰაიმერის დაავადება აქვს და უნდა ნახოთ, როგორი სიყვარულით ეპყრობა და ელაპარაკება მას დედა - თუმცა, მამა ამას ვეღარ აღიქვამს. თუ არა სიყვარული, აბა, რა არის მათი ურთიერთობა? თუმცა, ჩემ გარშემო ბოლომდე ბედნიერი არავინ მინახავს. 

-    მეორე ციტატის ავტორია ქართველი მწერალი ოთარ ჭილაძე (1933 – 2009): „ბედნიერება უნდა მოითმინო“. 

-    მონეტის ორი მხარე დავინახე ამ გამონათქვამში. ერთი მხრივ, ბედნიერება წამიერია, მაგრამ იმისთვის, რომ ის წამი და წუთი მიიღო, ძალიან ბევრის მოთმენა გიწევს. მეორე მხრივ, გამოთქმაც არის: „ბედნიერებისგან შეიძლება გაგიჟდე“; ან „ბედნიერებისგან შეიძლება გული გაგისკდეს“. ბედნიერებას გაძლება სჭირდება, რა თქმა უნდა. ერთ წუთზე მეტი თუ გაგრძელდა ეს განცდა, ვერ გაუძლებ. ბუნებაა ასე მოწყობილი.  მე როცა ბედნიერი ვარ, არ ვიმჩნევ ხოლმე. იცი, რაც არის, მაგრამ ატარებ, როგორც ჩვეულებრივ ამბავს - სულ გეშინია, რომ დაკარგავ. ზოგადად, ყველაფერს, რაც ძვირფასია, შიში ახლავს. ზოგს იმისიც ეშინია, რომ ვინმე შეიყვაროს, რადგან შენს არსს, შენს ცხოვრებას, შენს ყველაფერს ხელში სხვა ადამიანს აძლევ. სიყვარული ტრავმების გარეშე არ გამიგია. ვისაც მოაკითხავს ეს გრძნობა, მზად უნდა იყოს ტკივილისთვის; მაგრამ ადამიანი, რომელიც უყვარს, უნდა უღირდეს ამად. ვისურვებდი, რომ ადამიანებს ხშირად განეცადოთ ეს წამები და წუთები, რომლებიც ცხოვრებას ლაიტმოტივად მიჰყვება. 
 

ფოტომასალა: ირაკლი გედენიძე, მარკო იმპალომენი

გუნდი

ირაკლი გედენიძე

ზურაბ ქურციკიძე

გიო კუსიანი

გიორგი ურუშაძე

თამთა ყუბანეიშვილი

ნანა ყურაშვილი